Ο Σύνδεσμος Οινοποιών Σαντoρίνης (“ΣΟΣ”), με επωνυμία στα αγγλικά & διακριτικό τίτλο: «Wines of Santorini» είναι Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρία με πρωταρχικό σκοπό την προώθηση και υποστήριξη των αμπελουργών και οινοποιών καθώς και τη χάραξη και διαμόρφωση σταθερής αναπτυξιακής πολιτικής του αμπελώνα της Σαντορίνης.

Τα μέλη του είναι συνεργαζόμενα ιδιωτικά οινοποιεία που μοιράζονται κοινές αξίες και στόχους που αποτυπώνονται στο καταστατικό του.

Ο Αμπελώνας της Σαντορίνης

• συγκαταλέγεται στους αρχαιότερους διατηρημένους αμπελώνες της Ευρώπης, με συνεχή παρουσία που εκτείνεται για περισσότερες από τρεις χιλιετίες. Η καλλιέργεια αμπέλου στο νησί τεκμηριώνεται ήδη από τη μινωική περίοδο, ενώ η ηφαιστειακή έκρηξη του 17ου αιώνα π.Χ. διαμόρφωσε το σημερινό τοπίο και συνεισέφερε στη δημιουργία ενός μοναδικού οικοσυστήματος. Η μακραίωνη παράδοση καλλιέργειας και οι καλλιεργητικές πρακτικές έχουν εξασφαλίσει τη διατήρηση ανθεκτικών αυτόριζων αμπελιών, καθιστώντας τον σαντορινιό αμπελώνα ένα ζωντανό μνημείο οινικής κληρονομιάς.

• διαμορφώνεται από ήπιους χειμώνες και ζεστά μακρά καλοκαίρια. Τα μειωμένα επίπεδα βροχόπτωσης και οι δυνατοί άνεμοι έχουν σαν αποτέλεσμα την πολύ χαμηλή απόδοση η οποία είναι περίπου 250 κιλά ανά στρέμμα. Μάλιστα τα τελευταία χρόνια οι αποδόσεις κυμαίνονται ακόμα χαμηλότερα, περίπου στα 100 κιλά ανά στρέμμα.Παράλληλα τα υψηλά επίπεδα υγρασίας βοηθούν το έδαφος να συγκρατεί νερό κατά την νύχτα και να το δίνει πίσω στο αμπέλι κατά την διάρκεια της ημέρας. Οι παράγοντες αυτοί συμβάλλουν στην παραγωγή σταφυλιών με υψηλή συγκέντρωση αρωματικών και φαινολικών χαρακτηριστικών.

• καθορίζεται από το ηφαιστειακό έδαφος του νησιού, που αποτελεί ένα μίγμα από τέφρα, ελαφρόπετρα, λάβα και θηραϊκή γη. Αυτό το ηφαιστειογενές έδαφος έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε οργανική ύλη κάνοντας το ανθεκτικό σε ασθένειες.

• διακρίνεται από μία παγκόσμια μοναδικότητα: τα περισσότερα κλήματα είναι ‘αυτόριζα’. Λόγω του εδάφους του νησιού, η φυλλοξήρα – ένα μικροσκοπικό έντομο που κατέστρεψε την πλειονότητα των αμπελώνων της Ευρώπης – δεν μπόρεσε ποτέ να επιβιώσει στις συνθήκες της Σαντορίνης με αποτέλεσμα να μιλάμε σήμερα για αμπέλια που μπορεί να ξεπερνούν τα 150 έτη.

• Οι αμπελουργικές μέθοδοι της Σαντορίνης αποτελούν προϊόν αιώνων προσαρμογής στις ειδικές κλιματικές και γεωλογικές συνθήκες του νησιού. Η πλέον χαρακτηριστική πρακτική είναι η διαμόρφωση των κλημάτων σε «κουλούρα» όπου το φυτό πλέκεται σε κυκλική μορφή κοντά στο έδαφος. Η τεχνική αυτή προστατεύει τα σταφύλια από τον άνεμο και την ηλιακή ακτινοβολία, ενώ παράλληλα συγκρατεί τη νυχτερινή υγρασία. Η χειρωνακτική καλλιέργεια, που εξακολουθεί να εφαρμόζεται σε μεγάλο βαθμό, αποτελεί και αυτή δείγμα του σεβασμού προς την παράδοση και το περιβάλλον του νησιού.

• Είναι στενά συνδεδεμένος με το Ασύρτικο, μία από τις σημαντικότερες ελληνικές λευκές ποικιλίες, γνωστή για τη δομή, την οξύτητα και την έντονη ορυκτότητά της. Πέραν αυτού, σημαντικές λευκές ποικιλίες αποτελούν το Αηδάνι και το Αθήρι, που συμμετέχουν στον εμπλουτισμό του αρωματικού προφίλ των λευκών οίνων του νησιού. Στις ερυθρές ποικιλίες ξεχωρίζουν το Μαυροτράγανο, με περιορισμένη αλλά ποιοτική παραγωγή, και η Μανδηλαριά, η οποία προσφέρει ένταση και χρώμα. Όλες οι ποικιλίες αναδεικνύουν τον μοναδικό ηφαιστειακό χαρακτήρα του τόπου

• διέπεται από τις χαμηλότερες επιτρεπόμενες αποδόσεις στην Ελλάδα με μέγιστη απόδοση: περίπου 60hl/ha (ή αντίστοιχα 600 κιλά ανά στρέμμα). Οι χαμηλές αποδόσεις, σε συνδυασμό με την ηλικία των αυτόριζων αμπελιών και την παραδοσιακή «κουλούρα», συμβάλλουν στη δημιουργία οίνων υψηλής συγκέντρωσης και εξαιρετικής δομής.

• προστατεύεται από τη νομοθεσία. Η “Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ) Σαντορίνη” αφορά οίνους που παράγονται αποκλειστικά εντός των καθορισμένων ορίων του νησιού της Σαντορίνης και οι οποίοι πληρούν αυστηρές οινολογικές και αμπελουργικές προδιαγραφές. Η κατηγορία αυτή αποτελεί αναγνώριση της μοναδικότητας του ηφαιστειακού terroir, της ιστορικής παράδοσης και της υψηλής ποιότητας των τοπικών ποικιλιών.Στην ονομασία ΠΟΠ Σαντορίνη περιλαμβάνονται:

  (α) Λευκοί ξηροί οίνοι με βάση το Ασύρτικο. Η νομοθεσία ορίζει συγκεκριμένες ποικίλες για κάθε κατηγορία ΠΟΠ:  Ασύρτικο τουλάχιστον 85% και Αθηρι και/ή Αηδάνι έως 15%. Στην πράξη, η πλειονότητα των κρασιών ΠΟΠ Σαντορίνη παράγεται σχεδόν αποκλειστικά από 100% Ασύρτικο, αναδεικνύοντας την ορυκτότητα και την υψηλή οξύτητα που χαρακτηρίζουν το terroir.

  (β) Vinsanto, φυσικώς γλυκός οίνος από λιαστά σταφύλια: συμμετοχή του Ασύρτικου κατά τουλάχιστον 51% με το υπόλοιπο από Αηδάνι ή/και Αθήρι. Τα σταφύλια λιάζονται στον ήλιο για αρκετές ημέρες, προσδίδοντας φυσική συμπύκνωση σακχάρων και αρωμάτων.

  Κάθε τύπος οίνου υπόκειται σε συγκεκριμένους κανόνες παραγωγής, οι οποίοι εξασφαλίζουν την αυθεντικότητα και τη σταθερότητα του ποιοτικού του χαρακτήρα..